Árið 1961 frumsýndi BBC sjö þátta sjónvarpsseríu. Sögusviðið var náin framtíð og efnið vísindafantasía af bestu gerð. Þáttaröðin fékk gæðastimpil strax í upphafi vegna þátttöku stjörnu- og heimsfræðingsins Fred Hoyle, sem skrifaði handritið og bætti þar með auknu raunsæi við mixtúruna. Verkið hét A for Andromeda og er nú á dögum talin einn hornsteina vísindaskáldskaps í sjónvarpi á sjöunda áratugnum og ein af merkilegri þáttaröðum sem BBC hefur varpað. Það er því ótrúlegt að aðeins einn þáttur af sjö hefur varðveist – og enn ótrúlegra að þrátt fyrir það hefur öll serían verið gefin út á DVD.
Söguþráðurinn lokkaði mig til sín um leið, enda hef ég veikan blett fyrir gömlu sæ-fæ. A for Andromeda hefst árið 1970 og segir frá hópi vísindamanna sem taka við skilaboðum frá geimnum. Þau innihalda leiðbeiningar til að byggja og forrita tölvu. Fyrr en varir er vélin farin að hugsa sjálfstætt og tekin að sýna umhverfi sínu mikinn áhuga. Hún kennir hópnum að skapa frumstæða lífveru og þegar enginn sér til myrðir hún vísindakonu að nafni Christine (Julie Christie í fyrsta stórhlutverki sínu). Því næst gefur tölvan leiðbeiningar að því hvernig á að skapa mennskt fóstur og á mettíma vex fullkomin eftirmynd Christine úr grasi. Þessi dularfulla geimkona er skírð Andromeda og enginn veit hvert ætlunarverk hennar er á Jörðinni.
Ég byrjaði að horfa á þættina fyrr í vikunni og dáleiddist strax – ekki endilega vegna þess hversu spennandi sagan reyndist, heldur vegna formsins sem serían hefur varðveist í. Á ýmsa vegu minnir það frekar á nútímavídeólist eða gamlar avant-garde kvikmyndir á borð við La Jetée (1962), þar sem stillimyndir eru settar saman, líkt og skyggnusýning, ásamt hljóðrás, til að skapa myndaflæði án hreyfingar. A for Andromeda hefur nefnilega varðveist að mestu í stillum. Hljóðrásin er ekki einu sinni til lengur, nema í brotum. Meirihluti seríunnar er því skyggnusýning með undirtexta sem lýsir því sem á sér stað hverju sinni og abstrakt geimtónlist sem spilast yfir. Það tók nokkurn tíma að venjast þessu, en á einhvern dularfullan hátt dró þetta mig enn sterkar inn í atburðarásina – kannski vegna þess að stillurnar minna á ljósmyndir og serían líkist þannig frekar sagnfræðilegri heimild um liðinn atburð en sjónvarpsfantasíu. Hver rammi helst lengi á skjánum, honum er troðið upp á mann og ekki annað hægt en að sökkva ofan í senuna. Af og til er síðan formið brotið upp með þeim örfáu myndskeiðum sem hafa varðveist.

No comments:
Post a Comment